Uitgeverij Orthodox Logos

Heiligen over het huwelijk

Heiligen over het huwelijk

Het geluk in het huwelijksleven wordt alleen geschonken aan hen die Gods geboden naleven en het huwelijk behandelen als een sacrament van de Christelijke Kerk.

Nektariy van Optina (Tikhonov)  

Vrede van geest wordt verkregen door een volmaakte overgave van zichzelf aan de wil van God, zonder wie “geen ding gemaakt is, dat gemaakt is.” (Johannes 1:3). En als uw echtgenoot inderdaad niet goed was, vraag uzelf dan in gewetensnood voor God af: “Ben ik, een zondaar, een goede en lieve echtgenoot waardig?” En uw geweten zal u zeker zeggen dat u het niet waard bent een volkomen goede man te hebben en dan zult u in nederigheid van hart, met onderwerping aan de wil van God, hem van harte liefhebben en vele goede dingen vinden die u tot nu toe niet hebt gezien. Het ontbinden van de huwelijksband door dwaasheid en onervarenheid komt voor, al is het in deze wijze tijden niet moeilijk, maar wat zal het antwoord zijn op het laatste oordeel van God? Want God zelf verenigt door middel van het huwelijk de mensheid. Oordeelt u daarom zelf wat beter is: geduld of ongeduld.

1Antonius van Optina (Putilov) 

De leer van het Evangelie verschilt in het geheel niet van het monastieke leven en voor de wereldbewoners is er slechts één uitzondering: het huwelijk. Maar over de gehuwden schrijft de heilige Johannes Climacus, dat zij zijn als mensen, die boeien aan handen en voeten hebben. Zij kunnen wel op de weg der godsvrucht marcheren, maar met ongemak, daar zij dikwijls struikelen en ten gevolge van dat struikelen zweren krijgen. Het celibate leven en vooral het monastieke leven is gemakkelijker voor de vervulling van de leer van het Evangelie. Voor dit doel is het ingesteld door de heilige vaders.

Antonius van Optina (Putilov) 

Het gehuwde leven is door God gezegend en het monastieke leven is het heilige en engelachtige leven, die beide door God gezegend zijn.

Antonius van Optina (Putilov) 

Als de zoon gezond is en niet beloofd heeft monnik te worden en wil trouwen, is dat mogelijk: God zal hem zegenen. En zodat de bruid wat nederig is, moet je goed uitkijken. Als de moeder van de bruid nederig is, dan moet de bruid dat ook zijn, want zo luidt het oude spreekwoord: “De appel valt niet ver van de boom.”

Amvrosy van Optina (Grenkov) 

Heiligen over het huwelijkIk geef u deze raad: allereerst moet u uw toevlucht nemen tot de Here God met het gebed en tot de allerreinste Moeder Gods – haar voorspraak is sterk bij God: moge Hij uw lot regelen volgens zijn heilige wil en als het voor u nuttig zal zijn het u aangeboden huwelijk aan te gaan, moge Hij zijn hulp en zegen zenden, en als het niet nuttig is, moge Hij door zijn lot deze zaak verstoren. Zulk een toegeven aan de wil van God, en niet uw eigen wil zoeken, zal u beschermen tegen vele verzoekingen, die soms opkomen, als men noodzakelijkerwijs vervuld wil worden volgens zijn eigen wil. Neem dan de raad aan van uw verwanten en buren, natuurlijk, de Heer zal hun zeggen u nuttige dingen te vertellen. Toch is het nodig om te weten over zijn religieuze richting en vrome houden van de statuten van onze moeder Orthodoxe Kerk en over zijn moraal, ook al is het gedeeltelijk: de huidige tijden zijn gevaarlijk, er zijn veel vrijdenkers en er bestaat veel ongehoorzaamheid aan de Heilige Kerk; zelfs als je hem leuk vindt, maar als er bij hem geen sterk geloof en vroomheid is, dan adviseer ik u om hem niet te nemen, maar als hij een echte christen en zoon van de Orthodoxe Kerk is, dan adviseer ik met Gods hulp.

Als het Gods wil is om met zo iemand te trouwen en als de zaak kan worden uitgevoerd, dan raad ik u aan om vóór het huwelijk uzelf en hem voor te bereiden op het Heilige Mysterie van Christus. Alvorens een zo belangrijk sacrament als het huwelijk aan te gaan, moet men zich voorbereiden door biecht en gemeenschap met het Heilige Mysterie en gebed, maar niet door bals, muziek en dans, want die stap strekt zich niet alleen uit tot in het leven van deze wereld, maar zelfs tot in de eeuwigheid. En wat zal uw lot zijn in het huwelijk? Het is naar de maatstaf van elke morele bedeling – straffend of belonend. Wat het fortuin betreft is er niet veel om je zorgen over te maken: “Maar zoek eerst het Koninkrijk van God en zijn gerechtigheid en al deze dingen zullen u erbij gegeven worden” (Matt. 6:33).

Macarius van Optina (Ivanov)  

Zij die trouwen uit lust voor hartstocht zijn meestal ongelukkig in het leven.

Joseph van Optina (Litovkin)

Voor een vrouw is het huwelijk een dienst aan de Allerheiligste Drie-eenheid – zo groot is het lot van een vrouw, echtgenote en moeder te zijn.

Nektary van Optina (Tikhonov)  

Het is niet zinnig voor de ouders hun zoon te verplichten een bepaalde bruid te nemen. De bruid moet vooral door de bruidegom gekozen worden, want hij moet met haar leven.

Jozef van Optina (Litovkin)  

Zij die met de zegen van de ouders aan dit Heilige Mysterie deelnemen, hun lot wordt door de barmhartige Heer geregeld volgens zijn wil: het huwelijk is niet alleen gunstig voor hen die verenigd zijn, maar ook voor de familie en voor allen.

Lev van Optina (Nagolkin)  

Heiligen over het huwelijkWat de gedachte betreft, dat gij uw echtgenoot voor uw moeder zou verlaten, door zulk een vertrek onteert gij uzelf en doet gij slechte mensen kwaad over u denken en zeggen, dat gij weggegaan zijt wegens uw slechte verhouding tot dit en dat, hetgeen alleen al al uw verwanten zal misgunnen. Wees daarom bevreesd zoo te denken, vooral om het te doen. Wat uw gebed betreft, dat de Moeder Gods u van de huwelijksbanden zou bevrijden. Dit gebed is zeer goddeloos en u moet vrezen als een toevallige dood. Ik smeek u, als mijn geestelijk kind, geliefd door de Heer, om al die verontrustende gedachten van u te laten varen en u met kinderlijke nederigheid over te geven aan de wil van God, die vóór uw smeking weet wat goed voor u is, en daarom kan niets en niemand uw hart verzachten dan uw volkomen overgave aan de wil van God. Roep Hem smekend toe: “Onze Vader, moge Uw heilige wil geschieden in mij, een zondaar. Zie, ik ben de dienaar des Heren, dat mij geschiede naar Uw woord!” (Lucas 1:38) En vrees ook niet voor de toekomst, want als de Heer u zegent om moeder te worden, op dat ogenblik, naar het woord van de Heer, wordt de droefheid vergeten omwille van de vreugde, want “een mens is in de wereld geboren” (Johannes 16:21).

Anthony van Optina (Putilov)

U schrijft over uw onenigheid met uw echtgenoot over bepaalde onderwerpen. U kunt hem van tijd tot tijd in een rustige geest vertellen wat u nuttig vindt en ijverig voor hem en voor uw kinderen bidden, opdat de Heer voor hen moge regelen wat zinvol is, zoals Hij zelf weet.

Amvrosy van Optina (Grenkov)  

Hoe verder men naar het Oosten trok, des te wijdverbreider werd de gewoonte van vroege huwelijken. Servische ouders zorgden ervoor dat hun zonen trouwden zodra zij de door de orthodoxe kerk voorgeschreven leeftijd hadden bereikt. Sentimentele redenen waren de wens om zo snel mogelijk kleinkinderen te verwachten; morele redenen waren de wens om kinderen niet verdorven te laten worden; en ten slotte praktische redenen waren de wens om zo snel mogelijk hulp te krijgen bij landbouwwerkzaamheden en ambachten, de twee traditionele Servische beroepen.

Leo van Optina (Nagolkin)  

Bid tot God en Zijn Onbevlekte Moeder, dat de Heer uw lot moge schikken volgens Zijn heilige wil. Als het Zijn heilige wil is dat u op dit moment uw hand geeft aan hem die u een huwelijksaanzoek doet, dan zal elke belemmering worden weggenomen. Maar u onderwerpt uw wil volledig aan de wil van God; intussen is het nodig naar hem te informeren: of hij een echte Christen van de Orthodoxe Kerk is, of hij van goede zeden is en of zijn familie goed is. Hebben je ouders toestemming gegeven voor je huwelijk en is er je eigen volledige toestemming? Onder zulke omstandigheden en met zulke daden moge de Heer u zegenen om een nieuw gezinsleven te beginnen, maar wat er in de toekomst zal gebeuren, weet niemand.

Jozef van Optina (Litovkin)  

Het huwelijk zelf is een groot mysterie, God zelf heeft het geheiligd.

Nikon van Optina (Belyaev)  

Ik adviseer Sophia niet te trouwen tot ze volledig hersteld is. Het huwelijksleven kraakt zelfs sterke lichamen, maar voor de zieken bereidt het een snelle dood voor.

Jozef van Optina (Litovkin) 

U, in dubbelhartigheid en in verlegenheid gebracht door gedachten, vraagt of u uw man moet schrijven of niet. Kijk eerst eens goed in het diepst van uw hart en onderzoek uzelf in welke houding u tegenover hem staat: of u vrede hebt of niet, of u geen reden hebt gegeven om uw huwelijksbanden te verbreken, enzovoort. Indien gij een van deze dingen in u vindt, gebruik dan alle middelen om tot verzoening te komen, dit is voor God aanvaardbaar, ook al zoudt gij gelijk hebben, maar met uw nederigheid kunt gij met Hem verzoend worden en Hem verkrijgen, zo niet voor uzelf, dan voor God; aarzel niet, ga hiertoe over en de Heer zal u niet verlaten.

1Lev van Optina (Nagolkin)

Een onverwachte ontmoeting met een vreemde maagd heeft indruk op je gemaakt, kan ze geen partij voor je zijn? Het kan zijn, als God het wil. Gij zoekt geen rijkdom en schoonheid, maar vroomheid en verstand, opdat gij deel mag hebben aan de wereldse dingen en een juist denkbeeld over de dingen mag hebben en goed kan redeneren. Volgens de toezegging van de eerbiedwaardige dame, bij wie u haar zag, was zij geleerd, slim en bescheiden en was het niet onbelangrijk dat zij zich kon onttrekken aan de luidruchtige en onbetamelijke omgangsvormen van de wereld of de mensen, die een grote invloed hebben op haar zeden. U aarzelt en weet niet of de gedachte ernstig is. Ik durf het in zo’n belangrijke zaak niet op mij te nemen om u uitsluitsel te geven, maar ik raad u aan God te bidden en het aan Zijn wil over te laten. Indien het Hem behaagt, zal uw verlangen versterkt worden om het te vervullen en dan, na ook de hulp van God ingeroepen te hebben, na de dienst van een gebed tot de Heer en tot de Moeder Gods, gaat u over tot het werk en indien het, na het gebed, uit uw herinnering zal verdwijnen, laat het dan zoals het is.

Macarius van Optina (Ivanov)  

Je vraagt mijn zondige raad en zegen om een wettig huwelijk aan te gaan met de bruid van je keuze. Als jij gezond bent en zij gezond is, als jullie elkaar aardig vinden en als de bruid gezond van geest is en een goede moeder zonder scrupules heeft, dan kun je met haar in het huwelijk treden.

Leo van Optina (Nagolkin)

Je moeder bereidt je voor op het veld van het nieuwe leven, verlangt met je te trouwen, maar omdat ik weet dat je ouders zich moeilijk kunnen vergissen door je een huwelijkspartner te laten kiezen, raad ik je aan je naar hun wil te schikken volgens dit gebod: “Eer uw vader en uw moeder, opdat het u welga en uw dagen op aarde verlengd worden” (Exodus 20:12). Dit gebod bewijst duidelijk de hemelse heerlijkheid te ontvangen en de aardse gelukzaligheid aan hen die hun ouders eren in de goede dingen die zij u trachten te brengen. En door uw gehoorzaamheid aan uw ouders koester ik de hoop dat u uw ouders zult troosten met een deugdzame levenswijze.

Leo van Optina (Nagolkin)  

Haast u niet, maar onderzoek de huwelijkszaak van alle kanten en neem haar grondig in overweging. Het kan geen kwaad om de persoon met wie je wereldse welvaart gaat verwerven onder de loep te nemen; overweeg behalve zijn eigen kenmerken ook zijn eigen positie en de omstandigheden rondom hem. Dit alles tezamen is van groot belang.

Volgens sommigen worden in de naam van een persoon soms zowel gunstige als ongunstige eigenschappen uitgedrukt.

Amvrosy van Optina (Grenkov)  

Je hebt een bruid voor N. gevonden die je leuk vindt. En jij wacht op mijn zondige zegen om de zaak te beginnen.

Als u mijn brief ontvangt, herhaal dan uw rondvraag betreffende de bruid en leer haar goed kennen en als zij werkelijk goed blijkt te zijn, zal God haar zegenen om het huwelijk aan te gaan. Maar je moet van N. te weten komen of hij ook van de bruid houdt. Ik sluit af met dit: wij kunnen alleen goed zijn als wij ons deel doen om zo goed te zijn als door Gods geboden van ons wordt verlangd.

De heilige martelaar Justinus zegt, zoals het in de oude legenden wordt vermeld, dat onze Heer Jezus Christus in zijn aardse leven bezig was de ploeg en het juk te verdelen, waarmee hij aantoonde dat de mensen als gelijken moeten werken om de last te dragen, zoals het juk van de ossen gelijkelijk gedragen wordt: als een van de twee achterblijft, is het moeilijker voor de ander. Indien de echtgenoten hun lasten gelijkelijk zouden verdelen op een christelijke wijze, zou het goed zijn voor de mensen om op aarde te leven. Maar omdat echtgenoten vaak niet flexibel en koppig zijn, beide of een van de twee, blijkt ons aardse welzijn niet blijvend.

Amvrosy van Optina (Grenkov)  

Gefeliciteerd met jullie pasgetrouwde stel en met N. – op je nieuwe vrouw N.

Ik wens hun van harte een echtelijke verbintenis en vrede toe en aan u de troost van hun goede nederigheid en waardige achting en respect, die u als een ouder van voorzichtige en gehoorzame kinderen betaamt. Jullie drieën moeten altijd onthouden en nooit vergeten dat jullie leven alleen dan vredig en goed zal verlopen, wanneer wij God, onze Schepper en Verlosser en Gever van tijdelijke en eeuwige weldaden, niet vergeten en verwaarlozen. Hem niet vergeten betekent trachten te leven volgens zijn goddelijke en levengevende geboden en bij overtreding daarvan, overeenkomstig onze zwakheid, oprecht berouw tonen en onmiddellijk trachten onze fouten en afwijkingen van de geboden van God recht te zetten.

Amvrosy van Optina (Grenkov)

Ik groet in de Heer de bedroefde N. en wens hem van harte toe het grote verlies van zijn goede vrouw geduldig en vriendelijk, en met weldaad van zijn ziel, te aanvaarden in geloof, vertrouwen en toewijding aan de barmhartige voorzienigheid van God. De Heer is in staat voor hem nuttige en reddende zaken te regelen en te blijven doen, evenals voor zijn weeskinderen, naar zijn heilige wil voor de Vader van de zwakken, naar wat in het woord van God gezegd wordt.

Amvrosy van Optina (Grenkov)

Misschien begrijp je dat je er in jouw tijd op stond dat je jongere zus trouwde met een man die ze niet mocht. Maar wat vindt ze niet leuk aan hem? Wat is er mis met hem? Hij is tenslotte priester en bidt vaak tot God voor zichzelf en voor zijn vrouw. Als hij een keurig, christelijk leven leidt, wat voor soort man zou ze dan willen? En laat haar er niet aan denken haar man te verlaten, want daardoor zal zij een grote zonde op haar ziel nemen. Als uw zuster verstandig is, moet zij altijd denken aan het wijze spreekwoord: “Leef niet zoals het u behaagt, maar zoals God het gebiedt.” Niets is toeval, zoals de moderne slimmeriken denken, maar alles wordt geregeld door de Goddelijke Voorzienigheid, die altijd waakt over de redding van onze zielen. Als uw zuster een vredig en rustig leven wil leiden (want volmaakte vrede is in dit tijdelijke leven niet mogelijk) moet zij in de eerste plaats zichzelf verwijten en beschuldigen en niet haar echtgenoot, zij moet berouw tonen aan God en haar geestelijke vader voor haar onaangename houding tegenover haar echtgenoot en voor hem bidden met dit gebed: “Red, o Heer, en ontferm u over uw dienaar, mijn zeer geliefde echtgenoot, de priester (naam), en ontferm u omwille van zijn heilige gebeden over mij, de meest berouwvolle zondaar.”

Winkelwagen
Uitgeverij Orthodox Logos